ଏମଏମଡ଼ିଆର ବିଲ୍ ନା ତାନାସାହି !

ଖଣି ଏବଂ ଖଣିଜ ବିକାଶ ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଆଇନ, ୧୯୫୭ (ଏମଏମଡିଆର ଆକ୍ଟ) ହେଉଛି ଭାରତର ପ୍ରମୁଖ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଆଇନ ଯାହା ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥର ଅନୁସନ୍ଧାନ, ଖଣି ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ସଞ୍ଚାଳନ କରେ । ସମ୍ପ୍ରତି ଏମଏମଡିଆର ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍, ୨୦୨୬ କୁ ସଂସଦର ଉଭୟ ଗୃହ ଦ୍ୱାରା ସଂଶୋଧିତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏମଏମଡିଆର ଆମେଣ୍ଡମେଣ୍ଟ ବିଲ୍ ୨୦୨୬ ମୁଖ୍ୟ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ, ଖଣିଜ ଦ୍ରବ୍ୟ ସମ୍ବଳିତ ଜମି ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ବର୍ତ୍ତମାନ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପାରାମିଟର ଅନୁଯାୟୀ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ଥିବା ଜମିକୁ ମଧ୍ୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି । ନୂତନ ଧାରା ୯-ଡ଼ି ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟ ଟିକସ ଉପରେ ସୀମା ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସର୍ତ୍ତ/ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ବ୍ୟତୀତ ଖଣିଜ ଅଧିକାର କିମ୍ବା ଖଣିଜ ସମ୍ବଳିତ ଜମି (ପରିମାଣ, ମୂଲ୍ୟ କିମ୍ବା ରୟାଲ୍ଟି ଉପରେ ଆଧାରିତ) ଉପରେ କୌଣସି କର, ସେସ୍ କିମ୍ବା ଟିକସ ଲାଗୁ କରିପାରିବେ ନାହିଁ ।

ପୂର୍ବ ଦେୟର ଅବୈଧତା ସଂଶୋଧନ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୈଠ କିମ୍ବା ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇନଥିବା ଯେକୌଣସି ରାଜ୍ୟ ଟିକସକୁ ଅବୈଧ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ପୂର୍ବରୁ ଦେୟ କରାଯାଇଥିବା ପରିମାଣ ଫେରସ୍ତ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ । ନିୟମ-ପ୍ରଣୟନ କ୍ଷମତା ଧାରା ୧୩ ଅନୁଯାୟୀ, କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ କେଉଁ ପାରାମିଟର ଅନୁଯାୟୀ ଟିକସ ଲାଗୁ କରିପାରିବେ ତାହା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରି ନିୟମ ଗଠନ କରିବାକୁ କ୍ଷମତା ଦିଆଯାଇଛି । ସମ୍ପ୍ରତି ୨୦୨୬ ସଂଶୋଧନର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସମାନ, ପୂର୍ବାନୁମାନଯୋଗ୍ୟ ଆର୍ଥିକ ଢାଞ୍ଚା ସୃଷ୍ଟି କରିବା, ଅସମାନ ଏବଂ ପଶ୍ଚାଦବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ ଟିକସକୁ ଦୂର କରିବା, ନିବେଶକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା ଏବଂ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ସୁରକ୍ଷାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଯାହା ଆର୍ଥିକ ସଂଘୀୟତା ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ରାଜ୍ୟ କ୍ଷମତା ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ଉପରେ ବିତର୍କ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି ।