ସଂଘର୍ଷ ନା ବୁଝାମଣା?
ଯେଉଁ ସମ୍ପର୍କକୁ ଲୁଚାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ବାରି ହୋଇପଡ଼ୁଛି।
ଦେଶସାରା, ଯୁବଶକ୍ତିର ସ୍ୱର ଏବଂ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମନୋଭାବ ରାଜନୈତିକ ଦୃଶ୍ୟପଟକୁ ପୁନଃ ଆକାର ଦେଉଛି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦିଙ୍କ ଏକଦା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରତିଛବି ମଧ୍ୟ ନୂତନ ପରୀକ୍ଷାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବା ପରି ମନେ ହେଉଛି। ତଥାପି, ଓଡ଼ିଶାର ନେତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ବାକ୍ ଯୁଦ୍ଧ ତଳେ, ଏକ ନିରନ୍ତର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି; ବିଜେପି ଏବଂ ବିଜେଡି ପ୍ରକୃତରେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ କି, ନା ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅଘୋଷିତ ବୁଝାମଣା ଅଛି? ସମାଲୋଚକମାନେ କୁହନ୍ତି ଯେ ଭୋଟରମାନଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କରିବା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ସଂଘର୍ଷ ଏକ ପ୍ରଯୋଜିତ ଆୟୋଜନ ମାତ୍ର। ରାଜନୈତିକ ବିତର୍କ ଏବଂ ବିଶ୍ୱସ୍ତତା ପରୀକ୍ଷା ହେବା ସମୟରେ, ଓଡ଼ିଶାକୁ ପଚାରିବାକୁ ପଡିବ; "ଏହା ଏକ ପ୍ରକୃତ ମୁକାବିଲା ନା ଏକ ହିସାବିକ ଆପୋଷ?"
ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୈତିକ ପରିବେଶରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଆକ୍ଷେପ ଓ ପ୍ରତ୍ୟାକ୍ଷେପ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାରେ ଲାଗିଛି, ଯେଉଁଠାରେ ବିଜେପି ଏବଂ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ପରସ୍ପର ବିରୋଧରେ ତୀବ୍ର ଅଭିଯୋଗ ଆଣୁଛନ୍ତି । ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଏବଂ ବିଜେପି ରାଜ୍ୟ ସଭାପତି ମନମୋହନ ସାମଲ ନିକଟରେ ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କୁ ସମାଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି । ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଜେନ୍- Z ବା ଆଜିର ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିବା ପରେ ସେମାନେ ଏଭଳି ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଛନ୍ତି । ଏହି ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ବିଜେପି ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସମସ୍ୟା ଏବଂ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ରାଜନୈତିକ ଭାବମୂର୍ତ୍ତି ପାଇଁ ଏକ ଆହ୍ୱାନ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛି ।
୨୦୨୪ ନିର୍ବାଚନରେ ନିମାପଡ଼ା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରାର୍ଥୀ ହୋଇଥିବା ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ରାଉତରାୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏକଦା ଏକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ‘ପୋଷ୍ଟର ବୟ’ ଭାବରେ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ସ୍ଥିତି ଏବଂ ପୂର୍ବ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକର ‘ମୋଦୀ ଲହରୀ’ ବର୍ତ୍ତମାନ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଇଛି । ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଯୁବବର୍ଗଙ୍କ ସ୍ୱର ଏବଂ ରାଜନୈତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନଗୁଡ଼ିକ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଜନମତକୁ ନୂଆ ରୂପ ଦେଇଛି । ରାଉତରାୟଙ୍କ ଦାବି ଅନୁଯାୟୀ, ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଜେପି ଏବଂ ବିଜେଡି ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବସାଧାରଣରେ ତୀବ୍ର ବାକ୍ବିତଣ୍ଡା ଚାଲିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଉଭୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଗୁପ୍ତ ବୁଝାମଣା ରହିଛି । ସମାଲୋଚକଙ୍କ ମତରେ, ଏହି ଦୁଇ ଦଳ ଗୋଟିଏ ମୁଦ୍ରାର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱ ସଦୃଶ । ସେମାନଙ୍କ ମତରେ, କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ନେଇ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ବିବାଦ କେବଳ ଭୋଟରଙ୍କୁ ବିଭ୍ରାନ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ସୁଚିନ୍ତିତ ପ୍ରୟାସ ମାତ୍ର ।
କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲାର ନର୍ଲା (୧୯୯୦ ଓ ୧୯୯୫) ଏବଂ ଲାଞ୍ଜିଗଡ଼ (୨୦୦୦, ୨୦୦୪ ଓ ୨୦୧୪) ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀରୁ ପାଞ୍ଚ ଥର ବିଧାନସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିବା ପୂର୍ବତନ ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତି (SC/ST) ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରୀ ବଳଭଦ୍ର ମାଝୀ, ବିଜେପି ଏବଂ ବିଜେଡି ମଧ୍ୟରେ ଥିବା କଥିତ ବୁଝାମଣାକୁ ଦୃଢ଼ ନିନ୍ଦା କରିଛନ୍ତି । ମାଝୀଙ୍କ ମତରେ, ଉଭୟ ଦଳ ନିଜର ସମ୍ପର୍କ ଏବଂ ସହଯୋଗକୁ ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ଥିବା ପରି ମନେହୁଏ । ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, 'ଖଣି ଓ ଖଣିଜ (ବିକାଶ ଓ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ) ଆଇନ' (MMDR) ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ବିଜେଡି ପୂର୍ବରୁ ତୀବ୍ର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିବା ସହ ବିକ୍ଷୋଭ ପ୍ରଦର୍ଶନ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ହଠାତ୍ ଚୁପ୍ ହୋଇଗଲା । ବିଜେଡି ପୂର୍ବରୁ ବାର୍ଷିକ ୧୨,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ରାଜସ୍ୱ କ୍ଷତି ହେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ପରେ ରାଜ୍ୟର କଲେଜ କ୍ୟାମ୍ପସ୍ ନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳକୁ ଆଳ କରି ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇବା ବନ୍ଦ କରିଦେଲା । ଦଳର ଡିଜିଟାଲ୍ ବିଭାଗରେ ଥିବା 'ଯୋଦ୍ଧା'ମାନେ ମଧ୍ୟ ଏବେ ବିରତି ନେଇଯାଇଛନ୍ତି ।
ଭାଜପା ପରୋକ୍ଷରେ ଏହି ଅଭିଯୋଗଗୁଡ଼ିକୁ ଖଣ୍ଡନ କରିଛି । ତେବେ ସମାଲୋଚକମାନେ କୁହନ୍ତି ଯେ, ଭୋଟରମାନଙ୍କୁ ବିଭ୍ରାନ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ବିବାଦଗୁଡ଼ିକୁ ସୁଚିନ୍ତିତ ଭାବେ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥାଇପାରେ । ଖଣି ଓ ଖଣିଜ (ବିକାଶ ଓ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ) ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ବିଜେଡି ନିଜର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ବଦଳାଇବାକୁ ଏହାର ଏକ ଉଦାହରଣ ଭାବେ ଦର୍ଶାଯାଉଛି । ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦିଲ୍ଲୀ ଗସ୍ତ ଏବଂ ତା’ ପରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ଧୀରେ ଧୀରେ ଶିଥିଳ ହୋଇଯିବାକୁ କେହି କେହି ଉଭୟ ଦଳ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଘନିଷ୍ଠ ସମ୍ପର୍କର ପ୍ରମାଣ ବୋଲି ମନେ କରନ୍ତି, ଯେଉଁ ସମ୍ପର୍କକୁ ଲୁଚାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ବାରି ହୋଇପଡ଼ୁଛି ।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ମୋହନ ମାଝୀ ସରକାର ବିଭିନ୍ନ କଲ୍ୟାଣକାରୀ ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ବିଦେଶୀ ନିବେଶ ଆକର୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ପଦକ୍ଷେପ ନେଉଛନ୍ତି । ପୂର୍ବ ସରକାରଙ୍କ ତୁଳନାରେ, ବର୍ତ୍ତମାନର ସରକାର ବ୍ୟାପକ ପ୍ରଚାର-ପ୍ରସାର ଉପରେ କମ୍ ଧ୍ୟାନ ଦେଉଥିବା ପରି ମନେହୁଏ । ଏହି ସଂଯମତା କ’ଣ ସରକାରୀ ଅର୍ଥ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ପାଇଁ, ନା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଚର୍ଚ୍ଚାର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁରୁ ଦୂରେଇ ରଖିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ? କିଛି ସମାଲୋଚକଙ୍କ ମତରେ, ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୋହନ ମାଝୀଙ୍କ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବାରୁ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତିତ ହେଉଛନ୍ତି । ଏଠାରେ ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି; ଓଡ଼ିଶାରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ରାଜନୈତିକ ସଂଘର୍ଷଗୁଡ଼ିକ କ’ଣ ପ୍ରକୃତ ସଂଘର୍ଷ, ନା ସେଗୁଡ଼ିକ ସ୍କ୍ରୀପଟେଡ୍ ନାଟକ?
